CNC-onderdelen ultrasoon reinigen vóór montage

Een onderdeel dat van een bewerkingscentrum komt, ziet er schoon uit. Dat is het niet. Elke boring, schroefdraad en kruisboring houdt koelsmeermiddel vast, en in dat koelsmeermiddel zitten spanen, slijpslib en losse braamschilfers. In een samenstelling worden dat de deeltjes die een afdichting beschadigen, een ventielschuif laten vastlopen of een lager in de eerste honderd uur laten slijten. Reinigen vóór de montage gaat dus niet over uiterlijk, maar over wat achterblijft op plekken die niemand kan zien. Ultrasoon reinigen is de standaardmethode, omdat cavitatie juist op die plekken werkt, waar een sproeistraal of borstel niet komt.

Wat de montage van de reinigingsstap vraagt

De monteur of de montagelijn heeft van een gereinigd onderdeel vier dingen nodig:

Geen losse deeltjes in boringen, schroefdraden en holtes. De tekening of de reinheidsspecificatie van de klant zegt hoeveel en hoe groot; zie precisieonderdelen vóór inspectie voor hoe dat wordt gemeten.
Geen film van koelsmeermiddel. Achtergebleven emulsie of pure olie beïnvloedt persverbindingen, schroefdraadborgmiddelen, lijmen en afdichtingen, en trekt op de plank stof aan.
Geen corrosie tussen reinigen en montage. Blank staal krijgt na een wasbeurt op waterbasis binnen enkele uren vliegroest als het nat of onbeschermd blijft.
Geen beschadiging. Precisievlakken mogen in de mand niet tegen elkaar slaan.

De verspaningsresten zelf worden behandeld in spanen en koelsmeermiddel verwijderen. Dit artikel gaat over het opbouwen van de reinigingsstap rond de montage.

De reinigingsvolgorde

Stap	Doel	Typische instelling
Ultrasoon wassen	Koelsmeermiddel, spanen en fijn vuil uit elke holte	Staal: alkalisch reinigingsmiddel 3 tot 5 %, 55 tot 65 °C, 28 kHz, 5 tot 10 min. Aluminium: geïnhibeerd reinigingsmiddel voor lichte metalen, 50 tot 60 °C, 40 kHz, 3 tot 8 min
Spoelen	Reinigingsmiddel en losgemaakte deeltjes van het onderdeel	Schoon water op 40 tot 50 °C, ultrasoon aan bij onderdelen met blinde gaten
Naspoelen	Vlekvrij, met inhibitor voor staal	Gedemineraliseerd water, corrosie-inhibitor volgens opgave van de leverancier
Drogen	Niets gaat nat naar de opslag	Heteluchtdroger op 70 tot 90 °C, eerst blinde gaten uitblazen

Twee tanks, wassen en spoelen, zijn het minimum voor onderdelen die in een samenstelling gaan. Met maar één tank blijven het reinigingsmiddel en alles wat het bevat bij het drogen op het onderdeel achter. Zie meertanklijnen en spoelen en drogen.

Aluminium huizen en lichte legeringen

De meeste verspaande huizen, verdeelblokken en beugels zijn van aluminium, en aluminium is het onderdeel dat het gemakkelijkst bederft. Een sterk alkalisch reinigingsmiddel etst bewerkte vlakken binnen enkele minuten grijs, vooral als het heet is. Gebruik een reinigingsmiddel voor lichte metalen, meestal pH 9 tot 11 met inhibitoren, houd de temperatuur op of onder 60 °C en de tijd kort, en kies bij dunne wanden en fijne schroefdraad bij voorkeur 40 kHz. Spoel direct; aluminium krijgt vlekken wanneer het reinigingsmiddel erop opdroogt.

De onderdelen laden

Precisieonderdelen mogen elkaar in het bad niet raken. Ultrasoon laat losse onderdelen trillen, en twee geslepen vlakken die tien minuten tegen elkaar wrijven, laten sporen na.

Onderdeelhouders met pennen of sleuven, één onderdeel per positie, zijn standaard voor huizen en assen. Ze houden ook de oriëntatie vast, zodat blinde gaten uitlekken en het drogen herhaalbaar is.
Blinde gaten wijzen omlaag of opzij, zodat lucht ontsnapt en vloeistof uitloopt; zie schroefdraad en blinde gaten.
Kleine draaidelen gaan in één laag in een fijnmazige mand, niet op een hoop. Zie de mand beladen.

Waar het reinigingsstation komt

Het station staat tussen de bewerkingscel en de montage, en zijn maat volgt de takt van de cel, niet alleen de maat van het onderdeel.

Productie	Opstelling
Een paar houders per dag	UMX Pro 62L of 88L met spoeltank en heteluchtdroger, met de hand geladen
Eén houder per 10 tot 15 minuten	ST-96 of ST-117 wassen, ST spoelen, DT-96 droger, houders met takel verplaatst
Continue stroom van meerdere bewerkingscentra	AL-150 of AL-300 met lift en filtratie, spoel- en droogstations ernaast, of een MT-multitanklijn met wagen

Filtratie is belangrijker dan de tankmaat. Koelsmeermiddel en fijn vuil belasten de wastank bij elke cyclus; een filtercircuit en een olieafscheider houden de laatste houder van de week even schoon als de eerste. Zie ST of SF en filtratie en standtijd van het bad.

Van tank naar montage

Een schoon onderdeel kan binnen enkele minuten opnieuw vervuild raken.

Hanteer met schone handschoenen. Vingerafdrukken zijn zout en vet; op staal roesten ze, op lijmvlakken veroorzaken ze hechtingsproblemen.
Dek de onderdelen af of verpak ze als ze langer dan een ploeg wachten. Houd ze uit de buurt van slijp- en verspaningsstof.
Houd de wachttijd kort. Staal dat dagen moet wachten, krijgt een inhibitor in het naspoelwater of een licht conserveringsmiddel, dat de montageprocedure moet toelaten.
Controleer het reinigen, niet alleen de onderdelen. Een wekelijkse folietest, de concentratie van het reinigingsmiddel en een filterwissel volgens schema voorkomen dat het resultaat verloopt.

Wat reinigen niet doet

Ultrasoon reinigen verwijdert losse en los hechtende deeltjes. Een braam die nog vastzit, verwijdert het niet; een braam die in het veld afbreekt, was nooit een reinigingsprobleem. Ontbramen komt vóór het wassen, en het wassen verwijdert daarna wat het ontbramen heeft achtergelaten.

Om een reinigingsstation voor een bepaald onderdeel en een bepaalde productie op te zetten, somt de checklist voor een offerte op wat wij nodig hebben.